Kolejny wpis z serii podążającej śladami dzieci syberyjskich, uratowanych i przewiezionych z Władywostoku do Japonii.
W piątej części przedstawimy Wejherowo, miasto w północnej Polsce,
w którym zamieszkały dzieci syberyjskie po powrocie z Japonii.
(Można przeczytać wszystkie artykuły tutaj )
Przemysłowe miasto Wejherowo znajduje się około godziny jazdy samochodem od Gdańska, dużego miasta w północnej Polsce.
Naturalnie, Wejherowo znajduje się blisko Morza Bałtyckiego, dlatego latem wypełnione jest urlopowiczami i ekoturystami.
Przedmieścia słyną z pięknych widoków dużych łąk.
Dzieci z I i II transportu które dotąd były w sierocińcu Caritasu w woj. wielkopolskim oraz dzieci z III transportu sprowadzonego przez Bielkiewicz, dotarły do Gdańska, skąd przewieziono je do Wejherowa.
W Wejherowie utworzono dla nich specjalną placówkę: Zakład Wychowawczy Dzieci Syberyjskich, działający w latach 1923–1928 w kompleksie budynków dawnego szpitala psychiatrycznego przy dzisiejszej ul. Jana Sobieskiego 279. To właśnie w tych budynkach mieści się obecnie Powiatowy Zespół Kształcenia Specjalnego w Wejherowie
30 kwietnia 1923 r. otwarcie Zakładu miało rangę ogólnopaństwową – w uroczystościach brał udział ówczesny prezydent RP Stanisław Wojciechowski, prymas Polski kard. Edmund Dalbor oraz minister skarbu Władysław Grabski. W późniejszym czasie wizytował też minister resortu pracy i opieki społecznej Gustaw Simon wraz z wojewodą pomorskim dr Józefem Wybickim.
Dzieci z Zakładu uczestniczyły w zajęciach szkolnych i pozaszkolnych, w tym w harcerstwie, a „Hufiec Syberyjski” wiązał się z rozwijaniem idei wychowania morskiego.
Jakóbkiewicz utworzył na terenie Zakładu koedukacyjny samodzielny Hufiec Syberyjski ZHP im. Tadeusza Kościuszki i został jego komendantem, a także wiązało się to z obozami i przystanią żeglarską na Helu.
Zakład Wychowawczy Dzieci Syberyjskich w Wejherowie działał do 1928 roku. Część dzieci przeniesiono do Warszawy, a część – już usamodzielniona – pozostała na Pomorzu/Kaszubach.
Wystawa w szkole obecnie
Za formalny początek działalności Ośrodka w obecnym znaczeniu przyjmuje się rok 1933, kiedy to z Chojnic przeniesiono do Wejherowa młodzież określaną wówczas jako „moralnie zaniedbaną”. Wraz z nią przybył ksiądz Feliks Niklewski, który objął funkcję dyrektora Krajowego Pomorskiego Zespołu Opieki Społecznej. W skład zespołu wchodziły wówczas: szkoła dla głuchoniemych, szkoła powszechna oraz szkoła zawodowa z internatem.
Po zakończeniu II wojny światowej, w 1945 roku, placówka wznowiła działalność. W 1949 roku została przejęta przez Ministerstwo Oświaty i otrzymała nazwę Państwowe Zakłady Wychowawcze. Rok później, 1 września 1950, na jej terenie rozpoczęła działalność Zasadnicza Szkoła Zawodowa. Istotnym momentem był pierwszy egzamin kwalifikacyjny przeprowadzony w czerwcu 1957 roku, zakończony pomyślnie dla wszystkich zdających uczniów.
W 1957 roku nastąpił podział Państwowych Zakładów Wychowawczych na dwa odrębne ośrodki:
Kolejne lata przyniosły intensywną rozbudowę infrastruktury dydaktycznej i zawodowej, w tym powstanie warsztatów, szklarni oraz zaplecza sportowego. W 1970 roku utworzono pierwsze tzw. „klasy życia”, które z czasem przekształciły się w zespoły edukacyjno-terapeutyczne.
W 1975 roku dyrektorem Ośrodka został mgr Ryszard Jakubek, za którego kadencji przeprowadzono liczne inwestycje, w tym budowę nowej sali gimnastycznej, budynku ZPT oraz internatu dla dziewcząt. W dniach 18–19 października 1985 roku Ośrodkowi nadano imię Janusza Korczaka, a do użytku oddano kolejne obiekty dydaktyczne.
Od 1993 do 2013 roku funkcję dyrektora pełniła mgr Helena Ostrowska, pod której kierownictwem placówka dynamicznie się rozwijała. Obecnie Ośrodek działa pod nazwą Powiatowy Zespół Kształcenia Specjalnego w Wejherowie i jest jedną z największych placówek tego typu w Polsce. Głównym obszarem jego działalności jest kształcenie i wsparcie osób z niepełnosprawnością intelektualną. Funkcję dyrektora pełni Małgorzata Woźniak.
Na terenie dzisiejszego Powiatowego Zespołu Kształcenia Specjalnego w Wejherowie znajdują się materiały upamiętniające historię Dzieci Syberyjskich (tablica pamiątkowa i fotografie). Wątek ten pojawia się także w relacjach o wizytach gości z Japonii, którzy przyjeżdżają do Wejherowa, aby poznać historię Zakładu i miejsca.
Powiatowy Zespół Kształcenia Specjalnego w Wejherowie regularnie gości również inne delegacje.
W lutym 2020 roku Ośrodek odwiedziła Pierwsza Dama Rzeczypospolitej Polskiej Agata Kornhauser-Duda.
15 września 2022 roku placówkę wizytował Ambasador Japonii w Polsce Akio Miyajima.
Ośrodek odwiedzają także delegacje z Japonii, w tym Akinori Nishikawa- dyrektor muzeum w Tsurudze czy prof. Stanisław Filipek, a także szkolne grupy młodzieży z Tsurugi.
Konferencja w listopadzie 2019 roku
